Մեր պատմությունը կորուստների, ուշքի գալու և նոր ձեռքբերումների մասին է:
Կորցրինք, հիմա խելքի գալու խորդուբորդ ճանապարհին ենք, հետո կգան ձեռքբերումները:
Արցախցիներն իրենց տներում ապրելու լիակատար իրավունք ունեն: Բայց այդ իրավունքը կյանքի կոչելու համար մենք դեռ երկար ու աշխատանքով լեցուն ճանապարհ պիտի անցնենք:
Ճանապարհ, որի վերջում Հայաստանի Հանրապետությունը դառնալու է բարեկեցիկ երկիր ու մագնիս՝ աշխարհի բոլոր հայերի համար:
Իսկ արցախցիների համար այդ ճանապարհը տանում է՝ Դեպի Տուն:
Հայաստանի Հանրապետության Անկախության տոնի առթիվ Ազգային ժողովի պատգամավորները, Ազգային ժողովի աշխատակազմի պետական ծառայողները և աշխատողները կխրախուսվեն միանվագ դրամական պարգևատրմամբ։
Այս մասին նշվում է Ազգային ժողովի պատգամավոր Ռուբեն Ռուբինյանի սեպտեմբերի 18-ի կարգադրության մեջ։
Սեպտեմբերի 18-ին՝ ժամը 13։00-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Ռուզաննա Ստեփանյանը
Սեպտեմբերի 18-ին՝ ժամը 11։00-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Արամ Գասպարի Սարգսյանը
Սեպտեմբերի 17-ին՝ ժամը 16։30-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Նաիրա Գևորգյանը
Սեպտեմբերի 17-ին՝ ժամը 15։30-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Հովհաննես Շահինյանը
Սեպտեմբերի 17-ին՝ ժամը 15։00-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Հովհաննես Իշխանյանը
Սեպտեմբերի 17-ին՝ ժամը 14։00-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Նարինե Դիլբարյանը
Սեպտեմբերի 17-ին՝ ժամը 12։00-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Մանուկ Սուքիասյանը
Սեպտեմբերի 17-ին՝ ժամը 10։30-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Տիգրան Չոբանյանը
Սեպտեմբերի 16-ին՝ ժամը 14։00-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Դերենիկ Մալխասյանը
Սեպտեմբերի 16-ին՝ ժամը 13։00-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Անաստաս Իսրայելյանը
Երևանում սեպտեմբերի 19-ի ցերեկը սպասվում է, 20-ին՝ կեսօրից հետո հնարավոր է կարճատև անձրև և ամպրոպ, ամպրոպի ժամանակ քամու ուժգնացում՝ 16-19 մ/վ արագությամբ։ Սեպտեմբերի 21-24-ին սպասվում է առանց տեղումների եղանակ։
Հանրապետության տարածքում սեպտեմբերի 19-ի ցերեկը, 20-ին ժամանակ առ ժամանակ, 21-24-ին կեսօրից հետո, առանձին շրջաններում սպասվում է կարճատև անձրև և ամպրոպ, հնարավոր է նաև կարկուտ։ Սեպտեմբերի 19-ի ցերեկը, 20-ին Շիրակի, Լոռիի, Տավուշի և Գեղարքունիքի առանձին հատվածներում անձրևները կլինեն հորդառատ։
Քամին`արևմտյան`2-5 մ/վ,ամպրոպի ժամանակ սպասվում է քամու ուժգնացում՝ 17-20 մ/վ արագությամբ։
Օդի ջերմաստիճանը սեպտեմբերի 19-ի ցերեկը կնվազի 3-5 աստիճանով, սեպտեմբերի 21-23-ին աստիճանաբար նույնքան կբարձրանա։
Արցախի նախկին պետնախարար, գործարար, բարերար Ռուբեն Վարդանյանը հրապարակային ուղերձ է հղել Ադրբեջանի Մարդու իրավունքների պաշտպան Սաբինա Ալիևային, որն ավելի վաղ պատրաստակամություն էր հայտնել աջակցելու հայ դատապարտյալների իրավունքների պաշտպանության հարցում:
Վարդանյանն իր ուղերձում առաջարկում է Ալիևային հանդիպել հայ բանտարկյալների հետ և տեղում ծանոթանալ այն խախտումներին, որոնք հակասում են առաջին հերթին հենց Ադրբեջանի օրենսդրությանը։
«Կարևոր չէ, թե դեռ որքան ժամանակ կանցկացնենք Ումբակիում։ Խնդրում եմ՝ հետևեք ձեր իսկ օրենքներին»:
Նա հղում է կատարում «Պատիժների կատարման» օրենսգրքին և «Դատապարտյալների իրավունքների մասին» գրքույկին, որն այս տարվա ապրիլին Ադրբեջանի պաշտպանի գրասենյակը տրամադրել էր։ Ընդգծում է՝ այդ իրավունքները պետք է պահպանվեն՝ անկախ մեղադրանքի հոդվածից, ազգությունից, կրոնական պատկանելությունից և քաղաքացիությունից։
«Նրա բարձրացրած խնդիրների թվում են բանտարկյալների մի մասի համար ամենշաբաթյա հեռախոսազանգերի բացակայությունը և տեսազանգերի անհասանելիությունը, ինչի պատճառով նրանցից ոմանք գրեթե երեք տարի չեն տեսել իրենց երեխաներին, նույնիսկ սեփական միջոցներով բժշկական հետազոտություններ հանձնելու անհնարինությունը, նոտարական ծառայությունների մերժման պատճառով հարազատների անունով լիազորագիր ձևակերպելու անհնարինությունը, ֆիզիկական վարժությունների սահմանափակումը շաբաթական մեկ անգամ՝ 20–40 րոպեով՝ օրական սահմանված մեկ ժամի փոխարեն, ինչպես նաև դիմումներին և բողոքներին գրավոր պատասխանների բացակայությունը»,- հայտնում է Վարդանյանի ընտանիքը։
Իր ուղերձում Ռուբեն Վարդանյանն անդրադառնում է նաև Ադրբեջանում Կարմիր խաչի միջազգային կոմիտեի գործունեության դադարեցմանը, որից հետո բանտարկյալները զրկվել են ընտանիքների հետ կապի կարևոր ուղուց․ նրանց մեծ մասը ծանրոցներ չի ստանում։
Նա նաև նշում է, որ շատերը հնարավորություն չունեն բանտային խանութից սննդամթերք գնելու և հեռախոսազանգեր կատարելու, քանի որ միջոցներ չունեն։
Ռուբեն Վարդանյանը հիշեցրել է նաև իր կնոջ՝ Վերոնիկա Զոնաբենդի՝ Բաքու մեկնելու նախաձեռնության մասին։ Վարդանյանը շեշտել է՝ իր կնոջ դիմումներն անպատասխան են, այլընտրանքային լուծում էլ չի առաջարկվել։
Քաղաքական վերլուծաբան Արման Աբովյանի հրապարակումը․
«Ես հիմա չեմ պատրաստվում մազերս պոկել գլխից, նույնիսկ չեմ պատրաստվում վրդովվել Փաշինյանի գործողություններից, ով Հեսսեյան ինչ-որ երրորդ կարգի «խաղաղության» մրցանակի հանձնման արարողության ժամանակ հայտարարեց, թե Իլհամ Ալիևը նույնպես արժանի է այդ մրցանակին և իր «երախտագիտությունը» հայտնեց Ալիևին։
Ես ոչինչ չեմ ասելու Փաշինյանի մասին, որովհետև նրա դեպքում ամեն ինչ առանց այդ էլ պարզ ու հասկանալի է։
Ես պարզապես ուզում եմ հարցնել նրանց, ովքեր աջակցում են այս իշխանությանը․ դուք կիսո՞ւմ եք ձեր կուռքի այս կարծիքը։
Որպեսզի ավելի կոնկրետ լինի, հարցնում եմ միայն նրանց, ովքեր մինչ օրս շարունակում են աջակցել այս իշխանությանը։
Դուք նույնպես շնորհակալությու՞ն եք հայտնում Իլհամ Ալիևին՝ Արցախի ոչնչացման համար։
Դուք նույնպես շնորհակալությո՞ւն եք հայտնում Ալիևին՝ մի քանի հազար հայերի սպանության համար։
Դուք նույնպես շնորհակալությո՞ւն եք հայտնում Ալիևին` հայ երեխաներին ու կանանց դաժանաբար սպանելու համար։
Օրինակ՝ դուք շնորհակա՞լ եք Ալիևին այն բանի համար, որ ադրբեջանցի զինվորները բառացի մորթել են 8-ամյա Նվեր Ղազարյանին և 10-ամյա Միքայել Ղազարյանին։
Գուցե Ալիևին «շնորհակալ եք» 16-ամյա Սերգեյ Հովոյանի սպանությա՞ն համար։
Կամ համաձայն եք երախտագիտություն հայտնել Ալիևին 9-ամյա Արեգ Գասպարյանի սպանությա՞ն համար:
Կամ, գուցե, շնորհակալ եք նրան այն բանի համար, որ ձեզ անվանել է «կատաղած շներ»:
Կամ էլ շնորհակալ եք նրա համար, որ Ալիևը ձեր քաղաքներն ու գյուղերը հայտարարել է «Արևմտյան Ադրբեջան»:
Ես հարցնում եմ ուղիղ և առանց ենթատեքստի․ դուք կիսո՞ւմ եք Նիկոլ Փաշինյանի այն կարծիքը, որ Ալիևն արժանի է երախտագիտության:
Դուք, երևի, հիմա լռում եք։
Դե, իսկ «ամենահամարձակները», երևի, կսկսեն կրկին գժված գրել «թալանչիների», «նախկինների», «վատ ռուսների» և «լավ թուրքերի» մասին։
Չգիտեմ… Անկեղծ ասած՝ չգիտեմ, թե ինչ եք զգում… չնայած արդեն ինքս էլ չեմ ուզում իմանալ։
Բայց, այնուամենայնիվ, մի՞թե դուք իսկապես չեք հասկանում, որ հենց ձեզ՝ բոլորիդ, վերածում են մատաղի «մատելիալի»՝ Ալիևի ոտքերի տակ զոհաբերելու համար։
ԱԺ «Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության պատգամավորներն Անկախության օրվա կապակցությամբ իրենց ստացած պարգևավճարներն ամբողջ ծավալով կուղղեն Տիգրանաշենի բնակիչներին` տիգրանաշենցիների համար առավել կարևոր կարիքների լուծման համար, գրել է խմբակցության պատգամավոր Տիգրան Աբրահամյանը։
«Հաշվետվությունը մանրամասնորեն ու հրապարակայնորեն կներկայացվի առաջիկա շաբաթների ընթացքում: Զարգացում, ո´չ թե հանձնում»,–գրել է նա։.
Սեպտեմբերի 18-ին՝ ժամը 13։00-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Ռուզաննա Ստեփանյանը
Սեպտեմբերի 18-ին՝ ժամը 11։00-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Արամ Գասպարի Սարգսյանը
Սեպտեմբերի 17-ին՝ ժամը 16։30-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Նաիրա Գևորգյանը
Սեպտեմբերի 17-ին՝ ժամը 15։30-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Հովհաննես Շահինյանը
Սեպտեմբերի 17-ին՝ ժամը 15։00-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Հովհաննես Իշխանյանը
Սեպտեմբերի 17-ին՝ ժամը 14։00-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Նարինե Դիլբարյանը
Սեպտեմբերի 17-ին՝ ժամը 12։00-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Մանուկ Սուքիասյանը
Սեպտեմբերի 17-ին՝ ժամը 10։30-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Տիգրան Չոբանյանը
Սեպտեմբերի 16-ին՝ ժամը 14։00-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Դերենիկ Մալխասյանը
Սեպտեմբերի 16-ին՝ ժամը 13։00-ին, Հայելի ակումբի հյուրն է Անաստաս Իսրայելյանը
Հունիսի 7-ին կայացած ընտրություններից հետո Հայաստանում նոր թափ ստացան ընդդիմադիր գործիչների նկատմամբ բռնաճնշումները, որոնց կուլմինացիան ՀՀ երկրորդ նախագահ, «Հայաստան» դաշինքի առաջնորդ Ռոբերտ Քոչարյանի կալանավորումն էր։
Երկրորդ նախագահի, ինչպես նաև ընդդիմադիր մյուս գործիչների նկատմամբ բռնաճնշումները հերթական անգամ փաստում են, որ Փաշինյանի իշխանությունն այլևս լեգիտիմ չէ, և ինքը՝ Փաշինյանը, դա ամենից լավ գիտի։ Ընտրություններում հաղթած և լեգիտիմություն ստացած առաջնորդները, որպես կանոն, նախընտրում են թոթափել նախընտրական շրջանում ձևավորված լարվածությունը և հանրային համերաշխություն հաստատել, ինչպես դա տեղի ունեցավ 2021-ին, երբ նույն Փաշինյանը վերընտրվելուց հետո շնորհավորեց ԱԺ անցած ընդդիմադիր ուժերին, ավելին՝ ժամանակ առ ժամանակ նրանց առաջարկում էր հանդիպել և տարբեր հարցերի շուրջ համագործակցել, այս մասին գրում է Dialectica կայքը։
Կասկածից վեր է, որ Քոչարյանն այսօր ենթարկվում է քաղաքական հետապնդման, ինչը իշխանության ներկայացուցիչներն ու նրանց խոսափողները չեն էլ փորձում թաքցնել, ինչը Եվրոպական երկրներում աննախադեպ է, քանի որ այն միշտ քողարկված է լինում։ Հիշենք՝ Քոչարյանը ձերբակալվեց ԱԺ-ում Նիկոլ Փաշինյանի սկանդալային հայտարարություններից մեկ օր անց, ինչը, մեծ հաշվով, իրավապահներին ուղղված ուղիղ ցուցում էր, իսկ ՔՊ պատգամավորներից մեկն էլ օրերս իր հարցազրույցներից մեկում հայտարարել էր, որ եթե երկրորդ նախագահն ազատ արձակվի կամ նրա նկատմամբ կիրառված խափանման միջոցը՝ կալանավորումը, փոխվի, ապա իրենք վարկանիշային լուրջ կորուստ են ունենալու։
Ընդհանրապես ինչպես կարող է կալանքը և քաղաքական վարկանիշը դիտարկվեն մեկ հարթության մեջ ժողովրդավարական երկրում։ Նշվածը հերթական ապացույցն է, որ կալանքը հենց քաղաքական նպատակ է հետապնդում, այլ ոչ իրավական։
Այնուամենայնիվ, հանրության այն լայն շերտերին, որոնք առանձնապես չեն հետևում ներքաղաքական անցուդարձին, հետաքրքրում է, թե ինչու երկրորդ նախագահը կրկին հայտնվեց իշխանությունների թիրախում, երբ այս ընտրությունների արդյունքներով «Հայաստան» դաշինքն այլևս ԱԺ-ում ներկայացված ամենամեծ ընդդիմադիր ուժը չէ, իսկ Ռոբերտ Քոչարյանը Փաշինյանի գլխավոր մրցակիցը չէ։
Կարծիքներ են հնչում, որ պատճառը Նիկոլ Փաշինյանի անձնական վրեժխնդրությունն է, ինչպես դա տեղի էր ունեցել 2018 թվականին՝ նրա առաջին կալանավորման ժամանակ, Բաքվին սիրաշահելու գործողություն, քանի որ Արցախի երկրորդ, երրորդ և չորրորդ նախագահները Բաքվի բանտում են, իսկ Արցախի առաջին նախագահն այլևս Երևանում, և այսպես շարունակ։
Հիշատակված և հանրային դիսկուրսում առկա մյուս տեսակետները, իհարկե, հեռու չեն իրականությունից, և չենք կարող բացառել, որ դրանք ևս առկա են Քոչարյանին կալանավորելու շարժառիթների հիմքում, սակայն հակված չենք կարծելու, որ գլխավոր շարժառիթը դրանցից մեկն է։
Քոչարյանին կալանավորելու գլխավոր պատճառը առավել լավ հասկանալու համար պետք է մի քանի ամսով հետ պտտենք մեր հիշողությունը և վերադառնանք նախընտրական քարոզարշավի ակտիվ փուլ։ Չնայած այդ ժամանակ իշխանությունը՝ Նիկոլ Փաշինյանի գլխավորությամբ, փորձում էր ընդդիմադիր երեք խոշոր ուժերին նույնացնել և շարքային քաղաքացիների շրջանում արմատավորել այն տեսակետը, թե հիշյալ ուժերը բոլոր հարցերում միանման մոտեցումներ ունեին, այնուամենայնիվ, այս ուժերի միջև առկա էին գաղափարական լուրջ տարաձայնություններ, մասնավորապես՝ Արցախի հարցում, ԹՐԻՓՓ-ի հարցում և այլն։
Ակնհայտ էր նաև, որ քաղաքական հստակ հնարք էր ընդդիմադիր ուժերի նույնացումը և դրա հետ զուգահեռ պատերազմի վախի տարածումը ՔՊ պարտության դեպքում։
Եթե ընդդիմադիր մյուս ուժերը դատապարտում էին Արցախում տեղի ունեցած էթնիկ զտումը, իրենց նախընտրական ծրագրերում ներառում արցախցիների վերադարձի իրավունքի վերաբերյալ դրույթներ, բայց մեծ հաշվով հարցը փաստացի փակված էին համարում, ապա Ռոբերտ Քոչարյանի առաջնորդած ուժը՝ «Հայաստան» դաշինքը, կարևորում էր ոչ միայն արցախցիների վերադարձի իրավունքի իրացումը, այլև առաջնորդի մակարդակով և բաց տեքստով խոսում էր այն մասին, որ Արցախի հարցում դեռևս բանակցելու անհրաժեշտություն և հնարավորություն առկա է։
Կարճ ասած՝ Ռոբերտ Քոչարյանը միակ ընդդիմադիր առաջնորդն է, ով Արցախի հարցը փակված չի համարում։ Սա չներվեց ո՛չ Նիկոլ Փաշինյանի, ո՛չ էլ նրան աջակցող արտաքին բազմաթիվ դերակատարների կողմից, և այժմ երկրորդ նախագահը դրա համար վճարում է իր ազատությամբ։
Միաժամանակ ակնհայտ է նաև, որ կալանքը պատժի միջոցի վերածելով բազմաթիվ հանրային հնչեղություն ունեցող գործերով՝ քաղաքացիական համերաշխության և համազգային համախմբման հարցում իշխանությունը ընդգծում է իր ժխտողականությունը։ Մյուս կողմից ակնհայտ է, որ Հայաստանի առջև առկա մարտահրավերների պայմաններում իրականության մեջ առկա է հակառակի անհրաժեշտությունը, անկախ հասարակական կարծիքների տարբերություններից, քանի որ պատժիչ քաղաքականությունը միշտ հանգեցնում է բևեռացման։
Եվ քանի դեռ կա թեկուզ մեկ մարդ, ով հիշում է այդ ճանապարհը, այդ մարդկանց հայացքները, այդ ծանր օրերը և այն անասելի ցավը, Արցախի պատմությունը չի կարող ջնջվել։