Category: Orer

  • Էս եվրոպացիներին մեկը չկա՞ ասի` ՀՀ Սահմանադրությանը հանգիստ թողեք ու գնացեք ձեր երկրի ներքին խնդիրներով զբաղվեք․ Աննա Ղուկասյան


    «Համահայկական ճակատ» շարժման անդամ Աննա Ղուկասյանը գրում է.

    «Էս եվրոպացիներին մեկը չկա՞ ասի` ՀՀ Սահմանադրությանը հանգիստ թողեք ու գնացեք ձեր երկրի ներքին խնդիրներով զբաղվեք. հիշեցնեմ` Գերմանիայի ավելի քան 70 քաղաքներում 87.000-ից ավել մարդ է դուրս եկել փողոց` Մերցի հրաժարականի պահանջով: Համբուրգում քաոս է:

    Հ.Գ. Գերմանիայի արտգործնախարարը անհրաժեշտություն է համարել ՀՀ Սահմանադրության փոփոխությունը, նա նաև հավելել է. «Ադրբեջանի և Հայաստանի ժողովուրդները կարող են նաև մշակութային փոխանակումների միջոցով ավելի մերձենալ»:

    Հարց այս մարդուն. ի՞նչ մշակութային մերձեցում է նա ակնկալում մի պետության հետ, որը տարիներ շարունակ պղծում ու ոչնչացնում է հայկական եկեղեցիներն ու մշակութային ժառանգութունը: Որի զինված ուժերի սպան կացնահարում է քնած հայ զինվորականին և դրա դիմաց «ազգային հերոսի» կոչում ստանում: Որի մանկապարտեզներում քարոզվում է հայկական միջազգայնորեն ճանաչված տարածքները անվանել իրենց «պատմական հողեր»: Շարքը երկար է:

    Այնպես որ, բարի եղեք չմիջամտել և մնալ ձեր երկրի սահմանների ու ներքին գործերի շրջանակում։
    Հայաստանի Հանրապետության ներքին հարցերը բացառապես մեր պետության և ժողովրդի իրավասության տիրույթում են։
    Եվ եթե գերմանացի գլխավոր դիվանագետը չի յուրացրել ժողովրդավարության և պետական ինքնիշխանության տարրական սկզբունքները, մենք հրաշալի մասնագետներ ունենք, վստահ եմ` կարող ենք կազմակերպել համապատասխան դասընթաց` այլ պետությունների իրավունքները հարգելու թեմայով»:

  • Հայաստանը կընդունի բասկետբոլի կանանց Մ16 տարեկանների Եվրոպայի առաջնությունը


    Երևանը երրորդ տարին անընդմեջ կհյուրընկալի բասկետբոլի Եվրոպայի առաջնությունը, տեղեկացնում է Հայաստանի բասկետբոլի ֆեդերացիան։

    Այս անգամ ՖԻԲԱ Եվրոպան Հայաստանին է վստահել կանանց Մ16 Եվրոպայի առաջնության C դիվիզիոնի անցկացումը։ Այն տեղի կունենա հուլիսի 6–11-ը Երևանում:

    «Եվրոպական տարբեր երկրների պատանեկան հավաքականները կհանդիպեն Երևանում՝ պայքարելու չեմպիոնական տիտղոսի համար»,- հայտնում են ֆեդերացիայից։


    Հետևեք
     մեզ՝ այստեղ

  • Orer.am | Իրավիճակը` ավտոճանապարհներին` 22:00-ի դրությամբ


    Նոյեմբերի 21-ին՝ ժամը 22:00-ի դրությամբ, Թումանյանի, Ապարանի, Արագածի, Գուգարքի, Ստեփանավանի, Նոյեմբերյանի, Սևանի, Գավառի, Մարտունիի, Հրազդանի, Աբովյանի, Աշոցքի տարածաշրջաններում անձրև է տեղում։

    Միջպետական և հանրապետական նշանակության բոլոր ավտոճանապարհները բաց են։

    Ճանապարհաշինարարներն ավտոճանապարհներին իրականացնում են մաքրման և աղ-ավազով մշակման աշխատանքներ:


    Հետևեք
     մեզ՝ այստեղ

  • Մի շարք տարածաշրջաններում անձրև է տեղում․ միջպետական նշանակության բոլոր ավտոճանապարհները բաց են


    Նոյեմբերի 21-ին՝ ժամը 20։15-ի դրությամբ, Թումանյանի, Ապարանի, Արագածի, Գուգարքի, Ստեփանավանի, Նոյեմբերյանի, Սևանի, Գավառի, Մարտունիի, Հրազդանի, Աբովյանի, Աշոցքի տարածաշրջաններում անձրև է տեղում։

    Միջպետական և հանրապետական նշանակության բոլոր ավտոճանապարհները բաց են։

    Ճանապարհաշինարարներն ավտոճանապարհներին իրականացնում են մաքրման և աղ-ավազով մշակման աշխատանքներ:


    Հետևեք
     մեզ՝ այստեղ

  • Ձախ ոտքից են վեր կացել. Զախարովայի կոշտ արձագանքը Եվրոպային


    Եվրոպացի քաղաքական գործիչների պահանջները՝ Մոսկվա այց կազմակերպելու համար, անհեթեթ են թվում։ Այս մասին ՌԻԱ Նովոստիին հայտարարել է Ռուսաստանի ԱԳՆ պաշտոնական ներկայացուցիչ Մարիա Զախարովան։ Դիվանագետը թերահավատորեն է գնահատել ֆրանսիական վարչակազմի դիրքորոշումը։

    «Երևի Ելիսեյան պալատում այսօր ձախ ոտքից են վեր կացել։ Կամ էլ սխալ ձեռքով են բարևել», — ասել է դիվանագետը։

    Հայտարարության առիթ են դարձել ֆրանսիական մամուլի հաղորդումները։ Ավելի վաղ «Լը Ֆիգարո» թերթը տեղեկատվություն էր հրապարակել եվրոպական երկրների ներկայացուցիչների՝ Ռուսաստանի մայրաքաղաք այցելելու պատրաստակամության մասին։ Պարբերականը հղում էր արել Ֆրանսիայի նախագահի վարչակազմին։ Թերթը որպես այցի հիմնական պայման նշել էր եվրոպացիների լիարժեք մասնակցությունը բանակցային գործընթացին։ Հրապարակումը չէր հստակեցրել բանակցությունների մանրամասները։


    Հետևեք
     մեզ՝ այստեղ

     

  • Սպորտի և արվեստի ամենագեղեցիկ համադրություններից մեկը. «Փաստ»


    «Փաստ» օրաթերթը գրում է.

     Գեղարվեստական մարմնամարզությունը սպորտի և արվեստի յուրատեսակ, գեղեցիկ համադրություն է։ Մարզիկը երաժշտության ուղեկցությամբ կատարում է խորեոգրաֆիկ, մարմնամարզական և ակրոբատիկ տարրեր՝ միաժամանակ կառավարելով հատուկ մարզագույքը։

    Ժամանակակից գեղարվեստական մարմնամարզության հիմնական մարզագույքերն են օղակը, գնդակը, ժապավենը, գուրզերը և պարանը: Այն բնութագրվում է որպես մարզաձև, որը մեծ ազդեցություն է կրել բալետից և ժամանակակից պարերից։ Կարևոր են ճկունությունը, երաժշտական մեկնաբանությունը, մարմնի վերահսկողությունը և մարզագույքի հետ բարդ գործողությունները։

    Գեղարվեստական մարմնամարզությունը մեկ օրում և մեկ մարդու կողմից չի ստեղծվել։ Դրա ձևավորման վրա տարիներ շարունակ ազդել են մարմնամարզությունը, պարարվեստը, բալետը և տարբեր առարկաներով շարժումների մշակույթը։ Օրինակ՝ գնդակով խմբային շարժումների պատկերներ հայտնի են դեռևս Հին Եգիպտոսի մշակույթից։ Նաև հին հունական աղբյուրներում են նշվում գնդակով խաղերի և պարային գործողությունների հիշատակումներ։ Սակայն դրանք ժամանակակից գեղարվեստական մարմնամարզություն չէին, այլ ավելի հեռավոր նախատիպեր։

    XIX դարի վերջին և XX դարի սկզբին Եվրոպայում տարածվել են մարմնամարզության նոր դպրոցներ։ Հատկապես կարևոր էին շվեդական, գերմանական և ֆրանսիական մարմնամարզական համակարգերը։ Դրանք էլ աստիճանաբար սկսեցին ներառել երաժշտություն, ռիթմիկ շարժումներ, պարային տարրեր և խմբային վարժություններ։

    Այս բոլոր գաղափարների միավորումն էլ հետագայում դարձավ գեղարվեստական մարմնամարզության ձևավորման հիմքերից մեկը։ Ընդ որում, XX դարի առաջին կեսին գեղարվեստական մարմնամարզության զարգացման գլխավոր կենտրոններից մեկը Խորհրդային Միությունն էր։ 1946 թվականին էլ այն ԽՍՀՄ-ում դարձել է ինքնուրույն մարզաձև «Գեղարվեստական մարմնամարզություն» անվամբ։ Այդ սպորտաձևի պատմության մեջ մեծ դեր է ունեցել նաև Բուլղարիան։ 1951 թվականին Բուլղարիայում ձևավորվել էր մարզաձևի սեփական դպրոցը, որը տարբերվում էր խորհրդային մոտեցումից։ Եթե խորհրդային դպրոցը մեծ ուշադրություն էր դարձնում դասական պարին և շարժումների գեղեցկությանը, ապա բուլղարական դպրոցը հատկապես զարգացրել էր ռիսկային տարրերը՝ նետումներ, արագ բռնումներ և ավելի բարդ գործողություններ մարզագույքով։

    Գեղարվեստական մարմնամարզության համար հսկայական նշանակություն է ունեցել 1963 թվականը։ Այդ տարի Բուդապեշտում անցկացվել է գեղարվեստական մարմնամարզության աշխարհի առաջին առաջնությունը։ Նույն թվականին էլ այն պաշտոնապես դարձել է FIG-ի առանձին մարզաձև։ Գեղարվեստական մարմնամարզությունը Օլիմպիական խաղերի պաշտոնական ծրագրում հայտնվել է 1984 թվականին Լոս Անջելեսում։ Սկզբում Օլիմպիական խաղերում գեղարվեստական մարմնամարզությունը ներկայացված էր միայն անհատական մրցումով, ապա 1996 թվականի Ատլանտայի Օլիմպիական խաղերում ավելացավ խմբային մրցումը։ Խմբային վարժություններում միանգամից մի քանի մարզուհի պետք է գործի գրեթե որպես մեկ օրգանիզմ՝ կատարելով միաժամանակյա շարժումներ, փոխանցումներ և մարզագույքի փոխանակումներ։

    Հայաստանում գեղարվեստական մարմնամարզությունը գործող մարզաձև է և ունի մարզիկներ, մարզիչներ ու մարզական կառույցներ։ Հայաստանի Ազգային օլիմպիական կոմիտեի ազգային ֆեդերացիաների ցանկում ներկայացված է Հայաստանի մարմնամարզության ֆեդերացիան, որի գործունեության ոլորտների մեջ ընդգրկված է նաև գեղարվեստական մարմնամարզությունը։ Հայաստանի մարմնամարզության ֆեդերացիայի գործունեությունը ներառում է մի քանի ուղղություններ, այդ թվում՝ գեղարվեստական մարմնամարզություն, սպորտային մարմնամարզություն, ակրոբատիկա, բատուտային մարմնամարզություն։

    ԿԱՄՈ ԽԱՉԻԿՅԱՆ

    Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

  • ՊԱՏՄՈՒԹՅԱՆ ԱՅՍ ՕՐԸ (21 նոյեմբերի). Մարդու առաջին թռիչքը օդապարիկով. «Փաստ»


    «Փաստ» օրաթերթը գրում է.

     ՏՈՆԵՐ ԵՎ ՀԻՇԱՐԺԱՆ ՕՐԵՐ

    Հեռուստատեսության համաշխարհային օր, Ողջույնի համաշխարհային օր, Բանգլադեշ՝ Զինված ուժերի օր, Հունաստան՝ Զինված ուժերի օր, Բոսնիա և Հերցեգովինա՝ Խաղաղության համաձայնագրի օր:

    ՀԱՅ-ՀԱՅԱՍՏԱՆ

    1932 – ծնվել է բանաստեղծ, արձակագիր և թարգմանիչ Ժիրայր Ավետիսյանը։

    1956- վախճանվել է դերասան Տիգրան Այվազյանը:

    1974- վախճանվել է հայ խորհրդային նկարիչ Լևոն Գենչը (Գենչղլ յան):

    1982- վախճանվել է գրող Լեոնիդ Հուրունցը (Ավանեսով):

     1988- սկսվել են հայկական ջարդերը Բաքվում, Կիրովաբադում, Խանլարում, Շեքիում, Ղազախում, Մինգեչաուրում, ինչպես նաև հայերի զանգվածային արտաքսումը Ադրբեջանից Հայաստան:

     1991- Հայաստանը դիվանագիտական հարաբերություններ է հաստատել Լիտվայի հետ:

    2006-Հայաստանի տարվա շրջանակներում Ֆրանսիայում առաջին անգամ թողարկվել է Հայոց ցեղասպանության թեմայով փոստային նամականիշ:

     2007-վախճանվել է արձակագիր, դրամատուրգ և գեղանկարիչ Աղասի Այվազյանը:

     2019-Հայկական ֆուտբոլի շուրջ բորբոքվող թնջուկը հանգուցալուծվել է Հայաստանի ֆուտբոլի ֆեդերացիայի նախագահ Արթուր Վանեցյանի ու գործադիր կոմիտեի հրաժարականով։ Գործկոմի նիստը հրավիրվել էր Իտալիայի հավաքականից Հայաստանի ազգային հավաքականի 1:9 հաշվով կրած ծանր պարտությունից հետո բարձրացած դժգոհության ալիքի և քննադատությունների արդյունքում։

    2020- տեղի է ունեցել Նիկոլ Փաշինյանի հրաժարականի պահանջով հանրահավաք Ազատության հրապարակում, որտեղ ընդդիմադիր 17 կուսակցություն ներկայացրել է ճանապարհային քարտեզ:

    ԱՇԽԱՐՀ

    479 մ.թ.ա.- վախճանվել է չին մտածող Կոնֆուցիոսը («Զրույցներ և խոհեր»):

     1620- «Մեյֆլաուեր» նավով եռամսյա նավարկությունից հետո անգլիացի վերաբնակիչների ընտանիքները ափ են իջել Հյուսիսային Ամերիկայի Կոդ հրվանդանի շրջանում:

    1694 – ծնվել է ֆրանսիացի փիլիսոփա, արձակագիր և հրապարակախոս Վոլտերը:

     1783- տեղի է ունեցել մարդու առաջին թռիչքը օդապարիկով:

    1806 – Նապոլեոնը հայտարարել է Անգլիայի «կոնտինենտալ շրջափակման» սկսելը:

    1811 – վախճանվել է գերմանացի դրամատուրգ, բանաստեղծ և արձակագիր Հենրիխ ֆոն Կլեյստը:

    1836 – սկսվել է Կոնստանտինյան ճակատամարտը, որի ժամանակ ֆրանսիական էքսպեդիցիոն կորպուսը ջախջախիչ պարտություն է կրել արաբներից:

    1877 – ամերիկացի գյուտարար Թոմաս Էդիսոնը ներկայացրել է իր ստեղծած ֆոնոգրաֆը:

     1916 – Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ գերմանական ականից խորտակվել է «Տիտանիկի» երկվորյակ-շոգենավը՝ «Բրիտանիկը»:

    1942- ֆելդմարշալ Պաուլուսի ղեկավարած գերմանական 6-րդ բանակը Ստալինգրադի տակ հայտնվել է շրջափակման մեջ:

    1967- վախճանվել է բելգիացի սյուրռեալիստ նկարիչ Ռենե Մագրիտը: 

    1979- ցուցարարները այրել են Պակիստանի մայրաքաղաք Իսլամաբադում գտնվող ԱՄՆ-ի դեսպանատունը:

    1980- տեխնածին աղետի հետևանքով վերացել է ԱՄՆ-ի Լուիզիանա նահանգի Պենյոր լիճը:

    2011 – վախճանվել է ամերիկացի ֆանտաստ գրող Էնի Մակկերֆին:

    2013 – սկսվել է Եվրոմայդանը՝ Ուկրաինայի մայրաքաղաք Կիևի կենտրոնական հրապարակում տեղի ունեցած բազմահազարանոց հանրահավաքների շարքը:

     2024 – Ռուսաստանն առաջին անգամ ուկրաինական Դնեպրոպետրովսկը գնդակոծել է միջին հեռահարության բալիստիկ «Օրեշնիկ» հրթիռով:

    Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

  • Առասպելացված հին պատմությունների ու գաղափարախոսությունների տարասեռ համադրությունը. «Փաստ»


    «Փաստ» օրաթերթը գրում է.

     nashasreda.ru–ն «Հայաստանի նորագույն պատմությունը քաղաքական առասպելներում ու խորհրդանիշներում» վերնագրով հոդվածում (հեղինակ՝ Սուրեն Զոլ յան) գրում է, որ պետք է փորձել պարզել հետխորհրդային Հայաստանի գերիշխող դիսկուրսիվ քաղաքական և սոցիալ-մշակութային պրակտիկաների հայեցակարգային տեղաշարժերի իմաստաբանությունը։ Այս շրջանի քաղաքական պատմությունը ներկայացված է հիմնական խորհրդանիշների և հասկացությունների միջոցով, որոնք ներկայացնում են առասպելացված հին պատմություններ և խորհրդային ու հակախորհրդային գաղափարախոսությունների տարասեռ համադրություն։ Նոր խորհրդանիշներ ստեղծելու կամ հները վերաիմաստավորելու փորձերը հանգեցրել են հիմնական դիսկուրսիվ պրակտիկաների զգալի փոխակերպումների, որոնք նախատեսված էին որպես հայկական քաղաքական ինքնության օրինականացման հիմք։ Ընդհանուր առմամբ, բովանդակային ասպեկտները մի կողմ թողնելով՝ նշանագիտական գործողությունները կարգավորվել են երկու առաջատար փոխակերպման սկզբունքով՝ ռեկուրսիայով և ինվերսիայով, որոնք Կ. Լևի-Ստրոսը նկարագրում է որպես առասպելի հետ կապված։ Ավելին, այս գործընթացի տարբեր ցիկլերը կարող են համակեցություն ունենալ նույն սոցիալ-մշակութային տարածքում։ Հայաստանի հետխորհրդային քաղաքական պատմությունը բաժանված է չորս ժամանակաշրջանի, որոնցից յուրաքանչյուրը կապված է որոշակի քաղաքական ռեժիմի հետ (19901998, 1998-2018, 2018-2020, 2020–ից մինչ օրս): Դրանցից յուրաքանչյուրը ծնել է թե՛ գերիշխող (պաշտոնական), թե՛ ընդդիմադիր տարբեր քաղաքական առասպելներ, բայց, ընդհանուր առմամբ, դրանք բոլորը հիմնված են 1980-ականների վերջին և 1990-ականների սկզբին ձևավորված հիմնական բառապաշարի վրա: Հետևաբար, խորհրդանշական օրինաչափությունների տեսանկյունից ելնելով՝ դրանք բոլորը հիմնված են նախորդ փուլերի վերափոխման (ժխտում, շրջում և ռեկուրսիա) վրա: Այսպիսով, սկզբնական փուլը բնութագրվում էր արժեքների վերագնահատմամբ. խորհրդային ամեն ինչ մերժվեց, և 1918-1920 թվականների Հայաստանի Հանրապետությունը դիտվեց որպես մոդել: Հակամարտություն առաջացավ վերամարմնավորման և ստեղծման հասկացությունների միջև, քանի որ նոր կառավարությունը ձգտում էր ինքնահաստատվել հիմնարար նոր՝ քաղաքական ազգի ստեղծման առասպելի միջոցով: Խորհրդային Հայաստանը հակադրվեց ոչ խորհրդայինին, որն իր հերթին բաժանվեց երկու հակադիր հասկացությունների՝ Առաջին Հանրապետության և Երրորդ Հանրապետության։ Դրան հաջորդեց նրանց միջև «հաշտեցումը», որն արտացոլվեց Երեք հանրապետությունների մետանատուրայում, որի շրջանակներում Խորհրդային Հայաստանը զբաղեցրեց իր արժանի տեղը՝ որպես միջանկյալ օղակ և մասնակից անկախ պետականության անցման գործում։ 2010-ականներին վերածնվել են նախնադարյան պատումները, որոնք պնդում են Հայաստանի անփոփոխությունը՝ սկսած լեգենդար նախահայր Հայկից։ Ներկայում ակնհայտ փորձ է արվում ստեղծել «չորրորդ հանրապետության» հայեցակարգը՝ հիմնվելով նախորդների ժխտման վրա, և դա՝ ընդհուպ մինչև Անկախության հռչակագրի մերժումը որպես խորհրդային ժառանգություն: Միևնույն ժամանակ, վերցված է նաև պետականության նախկին խորհրդանիշների (զինանշան, օրհներգ, Արարատ լեռ) չեղարկման ուղղությունը։

    Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

  • Ժամանակի ընթացքում Հայաստանը դուրս կգա և՛ ԵԱՏՄ-ից, և՛ ՀԱՊԿ-ից. ի՞նչ հետևանքների է պետք սպասել. «Փաստ»


    «Փաստ» օրաթերթը գրում է.

     svpressa.ru–ն «Հայաստանին զրկել են ՀԱՊԿ-ում քվեարկելու իրավունքից. սպասենք հետևանքներին» վերնագրով հոդվածում գրում է, որ Մոսկվայի գագաթնաժողովում ՀԱՊԿ ղեկավարները, կիրառելով կազմակերպության կանոնադրության 25-րդ հոդվածը, որոշել են զրկել Հայաստանին քվեարկելու և կազմակերպության բարձր պաշտոններում իր ներկայացուցիչներին նշանակելու իրավունքներից: Բանն այն է, որ Հայաստանը կուտակել է ՀԱՊԿ անդամակցության վճարների պարտքեր, բացի դա, չնայած պաշտոնապես ներկա էր լինում նիստերին, բայց չէր մասնակցում քննարկումներին: Ի վերջո, ՀԱՊԿ գագաթնաժողովում կազմակերպության ղեկավարները որոշել են 5–րդ հոդվածը կիրառել Հայաստանի նկատմամբ։ Այլ կերպ ասած՝ իրավաբանորեն ամրագրել են այն, ինչ արդեն իսկ գործնականում առկա էր։ Սակայն ՀԱՊԿ-ից Հայաստանի հեռացման հարցը չի բարձրացվել։ Կազմակերպության գլխավոր քարտուղար Թաալաթբեկ Մասադիկովը հայտարարել է, որ Հայաստանը կկարողանա վերադառնալ լիիրավ անդամակցությանը անդամավճարները վճարելուց հետո։

    Ո՞վ է ավելի շատ կորցնելու Հայաստանի՝ կազմակերպությունից դուրս գալուց՝ ՀԱՊԿ-ը, թե Երևանը։ Ինչպե՞ս է Հայաստանը լուծելու տարածքային հարցը Թուրքիայի հետ, եթե ինչ-որ բան այնպես չգնա։ Մյուս կողմից՝ Փաշինյանի կառավարումը հավերժական չէ։ Արդյո՞ք նրան հաջորդողները կզղջան։ Եվ վերջապես, ինչո՞ւ ՀԱՊԿ երկրները սահմանափակեցին Հայաստանի լիազորությունները, բայց չհեռացրին նրան կազմակերպությունից։ svpressa.ru–ն խնդրել է քաղաքագետ և Ռուսաստանի Դաշնության նախագահին առընթեր ազգամիջյան հարաբերությունների խորհրդի անդամ Բոգդան Բեզպալկոյին մեկնաբանել այս հարցերը։

     «Եթե Փաշինյանը մնա իշխանության գլուխ, Հայաստանի քաղաքականությունը կշարժվի դեպի ԵՄ-ի հետ ինտեգրացիա, և ՀԱՊԿ-ին անդամակցության հարցը շուտով կվերանա։ Հայաստանը դուրս է գալիս հետխորհրդային տարածքում առկա բոլոր ինտեգրացիոն դաշինքներից։ ԵՄ-ն Հայաստանի առջև դրել է քաղաքական նպատակ՝ արագորեն հրաժարվել Ռուսաստանի հետ կապերից և ինտեգրվել արևմտյան կառույցներին ու դաշինքներին»,– բացատրել է Բեզպալկոն։

    svpressa.ru.– ԵՄ-ն Հայաստանին խոստանո՞ւմ է նշանակալի օգնություն, այդ թվում՝ ռազմական օգնություն։

     –Այդ օգնությունը պատրանքային է։ Դա կարելի է դատել, օրինակ՝ Պարսից ծոցի երկրներին ԱՄՆ-ի «օգնությամբ»։ Նրանց խրախուսում էին ինտեգրվել արևմտյան երկրների հետ, բայց երբ եկավ կրիտիկական պահը, ասացին. «Ձեր գլխի ճարը տեսեք, մենք շատ ավելի կարևոր գործեր ունենք անելու»։

     svpressa.ru.– ՀԱՊԿ-ին անդամակցությունից բացի, կա մեկ այլ հրատապ հարց, այն է՝ Շիրակում ռուսական ռազմաբազայի հարցը։ Ինչպե՞ս եք տեսնում դրա ապագան։

    –Փաշինյանի թատերական հայտարարությունները չեն նշանակում, որ մենք պարզապես կհրաժարվենք բազայից։ Ես չեմ կարծում, որ Հայաստանը կհամարձակվի կռվել Ռուսաստանի դեմ։ Նաև Հայաստանն օգտվում է այդ բազայից՝ որպես զսպող միջոց Թուրքիայի դեմ, որը վաղուցվանից տարածքային պահանջներ ունի Հայաստանի նկատմամբ։ Ավելին, Ռուսաստանը Հայաստանին զգալի գումար է վճարում իր ռազմական ներկայության համար։

    svpressa.ru.– Այսօր Թուրքիայի տարածքային պահանջները Հայաստանի նկատմամբ իրոք իրակա՞ն են։

    –Առայժմ Թուրքիան զբաղված է ապստամբ Սիրիայի նկատմամբ իր տարածքային պահանջներով։ Անկարան հայացքը հառել է Իդլիբ նահանգին, որը վերջերս անցել է ապստամբ նոր կառավարության վերահսկողության տակ։ Թուրքիան նաև հայացքը հառել է Իրաքի որոշակի տարածքների վրա։ Հայաստանն իր ներկայիս տեսքով, այսինքն՝ որպես Կովկասի ամենաաղքատ լեռնային երկիր, քիչ հետաքրքրություն է ներկայացնում Թուրքիայի համար։ Մյուս կողմից՝ Հայաստանն այժմ ձգտում է դաշինք կնքել ՆԱՏՕ-ի անդամ Թուրքիայի հետ՝ փորձելով ինտեգրվել արևմտամետ կառույցներին հենց նրա կապերի միջոցով։

    svpressa.ru.– Ինչպե՞ս կզարգանան Ռուսաստանի հարաբերությունները Հայաստանի հետ այս անորոշ իրավիճակում։

    – Ռուսաստանի ԱԳՆ–ն կուղարկի նոտաներ, կանի հայտարարություններ և կբանակցի Փաշինյանի հետ։ Ես չեմ կարծում, որ դա կհանգեցնի որևէ լուրջ կամ արդյունավետ բանի՝ հաշվի առնելով Հայաստանի կողմնորոշումը դեպի ԵՄ։ Ես կարծում եմ, որ ժամանակի ընթացքում Հայաստանը դուրս կգա և՛ ԵԱՏՄ-ից, և՛ ՀԱՊԿ-ից, ինչը կլինի Փաշինյանի կողմից կոպիտ սխալ։ ԵՄ-ում ոչ ոք կարիք չունի Հայաստանի մրգի, բանջարեղենի և ծաղիկների. նրանք ունեն իրենց սեփականը։ Մեկ այլ խնդիր է այն, որ, առանձին տեղեկությունների համաձայն, Հայաստանի կառավարությունում շատ մարդիկ կապված են Սորոսի հիմնադրամի հետ, ուստի Արևմտյան շահերի համար լոբբինգը Երևանում, հավանաբար, արդեն իսկ առատաձեռնորեն վճարվում է։

     svpressa.ru.– Մյուս կողմից՝ մենք Ռուսաստանում ունենք հսկայական հայկական սփյուռք, որը կազմում է 2,5-3 միլիոն մարդ։ Այդ սփյուռքի անդամները շահութաբեր բիզնեսներ են վարում Ռուսաստանում, նաև ծառայում են Ռուսաստանի պետական մարմիններում…

    – Ռուսաստանի հայկական սփյուռքը բացարձակապես ոչ մի ազդեցություն չունի հայկական քաղաքականության վրա, ուստի նրա վրա հույս դնելն անիմաստ է։ Ինչ վերաբերում է մեր կողմից ապաստան ստացած հայ օլիգարխներին, ապա իմաստ չունի խաբվել նրանց ազդեցության հարցում: Ռուսաստանում հարստացած հայկական սփյուռքի մեծամասնությունը պարզապես «վաճառում» է իր ազդեցությունը, որն իրականում գոյություն չունի։ Իմ դիրքորոշումն այսպիսին է. Ռուսաստանում ոչ մի սփյուռք չպետք է ունենա որևէ արտոնություն կամ առավելություն:

    Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում

  • «Նարեկիցս հետո հանուն մեր աղջիկների ապրեցինք». կրտսեր սերժանտ Նարեկ Սարգսյանն անմահացել է հոկտեմբերի 9-ին Ջրականում. «Փաստ»


    «Փաստ» օրաթերթը գրում է.

     «Շատ հանգիստ, մարդամոտ երեխա էր։ Անսահման սիրում էր հողագործությունը, իրեն հետաքրքրում էր գյուղատնտեսությունը։ Հայրիկի հետ գյուղի մեր այգու ծառերը կտրեցին, նոր ծառեր տնկեցին։ Նարեկս ծառայում էր, դրանք արդեն բերք էին տվել։ Հեռախոսով զրույցի ժամանակ ասացի՝ տնկածդ խնձորի ծառն արդեն բերք է տվել։ Իր տնկած ծառերի բերքը հիմա մենք ենք վայելում։ Երևանում էլ՝ Հաղթանակ թաղամասի մեր տանը, խաղողի «մատներ» տնկեց։ Երբ օգոստոսին իր մոտ զորամաս գնացինք, դա մեր վերջին հանդիպումն էր, իր տնկած խաղողի բերքից տարա, որ համտեսի»,«Փաստի» հետ զրույցում ասում է Նարեկի մայրիկը՝ տիկին Անուշը։

    Նարեկը ծնունդով Գեղարքունիքի մարզի Գանձակ գյուղից է։ Մինչև երրորդ դասարանը հաճախել է գյուղի թիվ 2 միջնակարգ դպրոցը, այնուհետև ընտանիքը տեղափոխվել է Երևան։ Նարեկն սկսել է հաճախել թիվ 113 դպրոց։ «Դպրոցում չնայած գերազանցիկ չէր Նարեկս, բայց լավ էր սովորում»։ Իններորդ դասարանն ավարտելուց հետո Նարեկն ուսումը շարունակել է Երևանի ինֆորմատիկայի պետական քոլեջում։ «Սովորում էր ռոբոտաշինություն։ Իր պատրաստած ռոբոտը 2019 թվականին ցուցադրվեց EXPO ցուցահանդեսում»։ Նա ավարտում է քոլեջն ու մեկնում ծառայության՝ զորացրվելուց հետո ուսումը բուհում շարունակելու հստակ մտադրությամբ։

    2019 թվականի հուլիսի 11-ին Նարեկը զորակոչվում է ժամկետային ծառայության։ Առաջին վեց ամիսը ծառայել է Լուսակերտի ուսումնական զորամասում, այնուհետև, որպես կրտսեր սերժանտ, հրետանավոր, տեղափոխվել է Դիլիջանի զորամաս։ «Շատ սիրով մեկնեց ծառայության, նույնպիսի սիրով նաև ծառայում էր։ Երբեք չի տրտնջացել, իր բոլոր հարցերը կարգավորում էր առանց մեր օժանդակության։ Շատ ինքնուրույն էր»։

    Ծառայության ընթացքում 2020 թվականին Նարեկն Արմավիրում ուսումնական վարժանքների է մասնակցել։ Հայրիկը՝ պարոն Վաղարշակը, ասում է, որ որդին շատ ոգևորված էր ծառայում, մասնակցում ուսումնական վարժանքներին։ «Իրենց հրետանին վարժանքների ժամանակ մեկ անգամ էին գործի դրել, նեղսրտել էր, որ քիչ էին կրակել։ Շատ սիրով է ծառայել։ Լուսակերտում շատ էր «տանջվում», բայց նաև տեսնում էր, թե որքան բան է սովորում։ Ու ամեն անգամ ասում էր՝ գնանք պոլիգոններ, կրակենք, տեսնենք, թե ինչ արդյունք ունենք։ Երբեմն զգում էի, որ կարծես ուսումնական վարժանքների ժամանակ կատարած աշխատանքը նա անարդյունք էր համարում, ուզում էր, որ իր կատարած աշխատանքը, կրակը պիտանի լիներ։ Ծառայության ժամանակ որևէ հարցով չէր ուզում մեզ նեղություն տալ»։

    Սեպտեմբերի 27-ին սկսվեց պատերազմը։ «Հոկտեմբերի 6-ին տղաները դուրս են եկել իրենց զորամասից։ Հոկտեմբերի 7-ին Նարեկս հայրիկի հետ կապի է դուրս եկել, բայց չէր ասել, որ իրենք Արցախում են։ Միայն իմ եղբայրներից մեկին է ասել, որ մարտի դաշտ են հասել։ Իր հետ վերջին անգամ զրուցել ենք հոկտեմբերի 8-ին»։ Այդ օրը Նարեկը խոսում է հայրիկի հետ։ «Հեռախոսի հետ կապված ինչ-որ հարցեր էին, ասաց, որ հեռախոսիս կոդ է գալու, ֆիքսեմ, իրեն ասեմ։ Մի երկու անգամ կոդ եկավ, զանգեցի իրեն, ասացի։ Բայց ինչ-որ բան չէր ստացվում։ Հետո ասաց՝ ստացվեց, ամեն ինչ նորմալ է։ Երբ հարցրեցի, թե ինչ կոդ է, ինչ է եղել, արձագանքեց՝ մի անհանգստացի, պա՛պ։ Դա մեր վերջին զրույցն էր։ Հետո հաջորդ օրն արդեն զանգ չստացանք իրենից։ Բոլորին սկսեցի զանգահարել, շատ էինք անհանգստանում։ Դիլիջանից ինձ ասացին՝ այստեղ զորք չկա, բոլորին դուրս են բերել։ Տղաներին տարել էին Իջևան։ Արդեն վախ կար ներսումս։ Իսկ հետո լուրը եկավ։ Նարեկս մեզ շատ «սպասել» չտվեց»։

    Նարեկն անմահացել է հոկտեմբերի 9-ին Ջրականում։ «Տղաներն իրենց հրետանիով մասնակցել են թեժ մարտերի, Նարեկս հմտորեն ղեկավարել է հաշվարկի անձնակազմի գործողությունները։ Նա մարտկոցի հաշվարկի հրամանատարն էր։ Այդ օրն ԱԹՍ-ներով օդային հարվածներ են սկսվում։ Բեկորային վնասվածքներից Նարեկս նույն պահին է անմահանում, ընկերը՝ Հարութը, կոմայի մեջ է եղել 11 օր, հետո հիվանդանոցում անմահացել»։

    Հոկտեմբերի 9-ին Նարեկի ընտանիքը շատ անհանգիստ էր։ Մայրիկն է վերհիշում. «Իրենից ոչ մի լուր չունեինք, շատ անհանգիստ էինք, անընդհատ զանգի էինք սպասում։ Հեռուստացույցով էլ անընդհատ հաղորդում էին տղաների անունները։ Այդ օրվա գիշերն առանց որևէ նորության լուսացրեցինք։ Բայց մեր բարեկամները տեղյակ էին։ Լուսաբացին արդեն լուրը մեզ հայտնեցին։ Ու հետո մեզ համար սփոփանք դարձավ այն, որ կարողացանք հրաժեշտ տալ մեր տղային, որ մեր տղայի մարմինը վնասված չէր»։

    Նարեկն ընտանիքի առաջնեկն է, երկու կրտսեր քույր ունի։ «Փոքր քույրիկի հետ այլ կապվածություն ուներ Նարեկս։ Շատ է խնամել, պահել նրան։ Փոքր աղջիկս կարծես մի բան զգար, անընդհատ ասում էր՝ մի՛ թողեք ապերը բանակ գնա։ Երբ Նարեկիս մոտ Դիլիջան էինք գնացել, էլի փոքր քույրիկը լաց էր լինում, ասում՝ մի թողեք ապերը գնա։ Կարծես սիրտը մի բան զգար։ Նարեկս էլ էր բոլորին կարոտում։ Վերջին օրերին տեսազանգով զանգահարեց, զրուցեց բոլորիս հետ։ Քույրիկի հետ ահագին խոսեցին։ Չէի ուզում երկար խոսել հեռախոսով, անհանգստություն կար ներսումս։ Բայց Նարեկս հանգստացնում էր. «Մա՛մ ջան, մի՛ անհանգստացեք, քո ասած տեղում չեմ»։ Նարեկս ամեն ինչ այնպես էր ներկայացնում, որ մենք չանհանգստանայինք»։

    Ապրելու ուժի մասին. «Աղջիկներիս համար ապրեցինք։ Հասկացանք, որ հանուն մեր երեխաների չպետք է կոտրվենք»։ 

    Հ. Գ. – Կրտսեր սերժանտ Նարեկ Սարգսյանը հետմահու պարգևատրվել է «Մարտական ծառայություն» մեդալով։ Հուղարկավորված է Գանձակ գյուղի գերեզմանատանը։

    ԼՈՒՍԻՆԵ ԱՌԱՔԵԼՅԱՆ

    Մանրամասները՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում